© foto Sigrid C. Degener, Theater- en concertfotografie | www.esceedee.nl →
bron: vti.beManson/mensen, Hogeschool Gent, opleiding drama
Papa's kleine meisjes
3/9/2009 | Anna van der Plas | Gezien tijdens ITs festival in Amsterdam, 23 juni 2009Afstudeervoorstellingen slaan je niet zo vaak uit het lood. Meestal zijn het, al dan niet geslaagde, oefeningen in stijl of vorm, geïnspireerd op reeds bestaande gezelschappen, of begeleid door makers die hun plek in het kunstenlandschap al verdiend hebben. Manson/mensen is daarop een welkome uitzondering. Regisseur Tom Van der Velde studeert er mee af als master in het drama aan het Gentse Conservatorium. Met zijn voorstelling stapt hij terug in de tijd, naar een generatie van voor zijn eigen geboorte. De Amerikaan Charles Manson choqueerde in 1969 de wereld met moordpartijen op onder andere de hoogzwangere actrice Sharon Tate. Hij pleegde ze niet zelf, maar liet zich vertegenwoordigen door enkele vrouwen die deel uitmaakten van zijn sekte. Het verhaal van Manson wordt gebruikt als kapstok voor een collageachtige voorstelling waar deze waargebeurde gruweldaad in verweven zit. De voorstelling is echter veel meer dan het tot leven brengen van de geschiedenis, het is ook een zoektocht in vier delen naar de psychologie achter het verhaal van deze vrouwen.
Wie wil er een knuffel?
Vier jonge actrices spelen vier net zo jonge personages. Ook zij studeren met deze voorstelling af aan het conservatorium van Gent. Op het eerste gezicht lijkt Manson/Mensen vooral een verhaal over de jonge makers zelf, over hoe ze ouder en volwassen worden. Het thema past moeiteloos bij de levensfase, want afstuderen betekent de zekerheid loslaten van opleiding en medestudenten. De speelsters zijn gekluisterd aan hun vaste plek die gemarkeerd wordt door een eenvoudige houten stoel. Ze hebben elk een eigen hoek op scène en hunkeren naar hetzelfde: liefde en erkenning. Een voor een spreken ze terwijl de anderen in stilte hun ellende etaleren. Uit de verhalen blijken ze toch meer personages te zijn dan gedacht, want elk verhaal vertegenwoordigt duidelijk een deelaspect van hetzelfde thema: prille twintigers die snakken naar complimenten en een luisterend oor. Niet van een vriendje maar van man nummer één: papa. Want ook al is ze volwassen, een vrouw blijft altijd papa's kleine meid.
De getuigenissen zijn enerzijds herkenbaar alledaags, maar hebben tegelijkertijd een uitvergoot en rafelig randje. De vier papa's luisteren niet naar hun dochters van late tienerleeftijd. In plaats daarvan denken ze liefde te geven in de vorm van een zoveelste pony (aan Leslie, gespeeld door Sofie Van den Bossche [0]). Of proberen ze geluk af te dwingen met clichématige woorden in plaats van met echt begrijpen (bij Patricia, Saskia Verstiggel). Het derde meisje (Susan, Lien Wildemeersch) is veel te vroeg volwassen geworden door haar mama's dood en doordat pa niet met zijn handen van haar af kan blijven. Enkel Linda (Sanne Haenen) wijkt enigszins af van het patroon, want bij haar richt het verlangen zich niet op vaderliefde maar op erkenning van de moeder: 'Het is omdat ik de neus van mijn vader heb, dat ik niet aardig ben, mama'. Met een groot zelfgemaakt kartonnen hart om haar nek spreekt ze vol jeugdig enthousiasme tot de zaal: 'Wie wil er een knuffel? Er wordt veel te weinig geknuffeld in de wereld. Alsjeblieft, wie wil er een knuffel?' Een assertieve toeschouwer stapt uit het donker de vloer op en werpt zich in haar armen. Haenen lijkt zich volkomen op haar gemak te voelen bij de spontane interventie, wat toch niet evident is bij deze première tijdens het ITs festival in Amsterdam, buiten de vertrouwde schoolmuren en landsgrenzen.
Na de jeugdverhalen van de vier vrouwen is daar ineens een omslag in sfeer en mise-en-scène, wanneer de stoelen letterlijk en figuurlijk losgelaten worden en er samen gefeest wordt op vette ‘camp'muziek. De vier individuen met hun individuele rotjeugd maken een vrolijke bevrijding mee. ‘One happy family', zou je zeggen wanneer je ze ziet rondhuppelen over het toneel en wanneer een voor een de kledingstukken uitvliegen totdat ze poedelnaakt over elkaar heen buitelen. Alle eerdere autobiografische vermoedens over jongemakerstheater gaan definitief overboord, want dit scènebeeld refereert onmiskenbaar aan de jaren zestig, dé tijd van seksuele bevrijding en ‘peace, love and happiness'. Er wordt uit deze vrolijke orgie zelfs een kindje geboren, een zoon die vol liefde in de groep wordt opgenomen.
Do you ever miss him?
Intussen hangt er al die tijd in het midden van de speelvloer een bundel touwen uit het plafond met daaraan vier witte bruidsjurken met overdadig veel kant. De jurken zijn in het touw geknoopt als in een strop. Van de verstikkende zoektocht naar vaderliefde zijn de jonge vrouwen in dit tweede deel van de voorstelling overgelopen naar een andere vaderfiguur en wel die van sekteleider en vrouwengek Charles Manson. Na het afgooien van de oude kleding en de viering van hun vrijheid trekken ze samen met hun jurk hun nieuwe leven aan: vanaf nu maken de jonge twintigers deel uit van The Family, als bruid van Manson.
Drie bruidjes zitten gezellig naast elkaar op de grond vooraan, maar de aandacht gaat naar de vierde, die in het midden van de vloer op een stoel staat. Niet toevallig is het Linda, degene die in de eerste scènes al een buitenbeentje bleek door eerder naar mama dan naar papa te verlangen. Zij is de verraadster, de Judas van het verhaal zo blijkt uit de opsomming van feiten die ze ons geeft in het derde deel. Ze spreekt over haar drie collegabruiden en houdt hen voor 'ik ben zo niet'. Toch was ze erbij toen de vrouwen in 1969 in opdracht van Manson het huis van Tate binnendrongen en haar en de andere aanwezigen koelbloedig vermoordden. Zeer gedetailleerd en al even gruwelijk zijn de taferelen die ons worden beschreven. Het beeld van deze eenzame vrouw in bruidsjurk dat Van der Velde hier oproept, is indrukwekkend. Haar pantser van witte tule aan de buitenkant en de grote liefde die ook zij gevoeld moeten hebben voor Manson, hebben haar niet kunnen ‘behoeden' voor spijt en wroeging achteraf.
Groot is het contrast met haar drie mededaders die nog altijd op de voorgrond zitten en slechts af en toe met elkaar fluisteren en giechelen. Zij lijken zich niet schuldig te voelen over het drama dat ze veroorzaakt hebben. En het is natuurlijk ook een terechte vraag hoeveel schuld er ligt bij deze jonge vrouwen die totaal in de ban waren van een spiritueel leider en substituut-vaderfiguur. De voorstelling had hier kunnen eindigen, maar er is duidelijk moeite gedaan om de tijd te nemen om een onderwerp uit te diepen. Niet enkel de ene kant van het verhaal, ook de andere bruidjes dienen gehoord te worden. Hoeveel bloed kleeft er daadwerkelijk aan hun handen? Na de indrukwekkende bekentenisscène van Linda gaat Manson/Mensen nog een onverwachtse stap verder in de zoektocht naar menselijkheid binnen de Manson Family.
Patricia, Leslie en Susan zitten in het laatste deel niet langer op de grond, maar op een keurig rijtje stoelen voor de eerste rij. ‘Verraadster' Linda staat nog altijd achter hen, ze zwijgt nu en geeft hen ruimte om te getuigen. Drie paar priemende ogen kijken de zaal in wanneer plots een stem van de tribune klinkt. Het is Van der Velde zelf in de rol van interviewer. We hoeven hem niet te zien, enkel te horen terwijl hij de drie een voor een ondervraagt. In het Engels, waarschijnlijk letterlijk citerend uit een documentaire (of anders bijzonder knap geschreven). Het duurt even voordat uit de tekst de tijdsprong van veertig jaar duidelijk wordt. Veertig jaar zitten de moordenaressen al gevangen nadat hun doodstraf werd omgezet in levenslang.
Veertig jaar na 1969, het brengt ons in 2009, naar het nu dus. Niks geschiedenis van de vorige generatie, ze leven nog en zijn niet vergeten. 'Patricia, do you regret what you did?' 'Leslie, do you blame Manson?' 'Susan, what kind of woman are you now, forty years later? And the son you gave birth to, who's a grown-up now, do you ever miss him?' Het interview gaat een tijdlang door en toont vrouwen die enerzijds duidelijk getekend, maar anderzijds ook heel normaal zijn. Zijn ze altijd zo labiel geweest, of heeft de jarenlange opsluiting ze zo gemaakt? Handelden ze destijds uit volle overtuiging, of waren ze enkel poppen in de handen van hun Manson? Ze zeggen geen spijt te hebben maar de emotie spreekt uit de ogen. Het is indrukwekkend, het is aangrijpend, het is inhoudelijk sterk en het is vooral erg goed geacteerd. Door alle vier, maar het is Lien Wildemeersch (Susan) die enkele dagen na de première de Kemn-A-ward wint voor beste actrice van het ITs festival.
Wanneer er niets meer te zeggen is, nemen de drie hun stoelen en verlaten het podium. Linda doorbreekt het zwijgen met een laatste kwetsbare oproep tot liefde. Manson/Mensen heeft lef en schwung. Er wordt een goed potje gespeeld en uit de regie spreekt een duidelijke eigen artistieke visie. Wat een fijn visitekaartje aan het begin van je carrière.
Manson/mensen: bloedstollend
door Ruth Mariën
Vier trouwjurken aan een strop. Vier meisjes. Een stem: Stop! Sit! Jump! Regisseur Tom van de Velde van het Conservatorium in Gent durft het in Manson/mensen aan de daden van beruchte sekteleider en moordenaar Charles Manson op scène te brengen. In 1967 geeft die vier jonge meisjes de opdracht moorden te plegen. Actrice Sharon Tate, 8,5 maand zwanger van filmregisseur Roman Polanski, is een van de slachtoffers. Manson/mensen ramt de bloedstollende geschiedenis zonder mededogen door je strot en laat je nauwelijks de tijd om daarbij naar adem te happen. Vier actrices evolueren van timide kindjes tot feeksen die orgastisch krijsen, kronkelen en uiteindelijk moorden. Ooit al eens naakte deernes zien dansen op het Eurovision-nummer Soldiers of Love? Zangeres Liliane Saint Pierre zou er niet goed van zijn geweest.
Dankzij de zorgvuldig opgebouwde spanningsboog en het schitterende acteerwerk, vloeit de voorstelling vlot over van de kindertijd van de Manson-meisjes naar het perverse door Manson gemanipuleerde communeleven. Bij de ondervraging na de ijzingwekkende moorden geven de actrices letterlijk de oorspronkelijke Amerikaanse antwoorden van de moordenaressen, wat het einde van de voorstelling pijnlijk concreet maakt. Maar precies het uitstel van de Manson-moorden vormt de kracht van de voorstelling. Veel aandacht is er voor de traumatiserende kinderjaren van de meisjes, waarin een angstaanjagende vaderfiguur hun leven domineert. Manson/mensen wordt zo niet alleen een stukje theater over een historische traumatische gebeurtenis, maar een actuele universele voorstelling over kindermishandeling, echtscheidingen, afwezige vaders en incest.
Met Manson/mensen maken de laatstejaars van het Conservatorium van Gent een adembenemende voorstelling die van begin tot einde naar de keel grijpt. Afgewerkt tot in de puntjes, visueel en tekstueel. Een verademing tussen de vele 'vormstudies' die het ITsfestival in 2009 overheersen. Laat maar komen, die ITs Award!
Manson/mensen Blood-curdling
By Ruth Mariën, translated by Melvin Wevers
Four wedding dresses and a noose. Four girls. A voice: Stop! Sit! Jump! Director Tom Van der Velde of the Conservatory of Gent dares to depict the deeds of the infamous cult leader and murderer Charles Manson in Manson/mensen. In 1967, Manson gave four young girls the task to commit murders, even of a 8,5 months pregnant woman. Manson/mensen forces this blood-curdling history mercilessly down your throat. Four actresses evolve from timid children to vixens that scream, twist and subsequently murder orgasmically. Have you ever seen naked wenches dance to the Eurovision-song Soldiers of Love? Singer Liliane Saint Pierre would have fallen ill.
Because of the meticulously built suspense and the brilliant acting, the performance swiftly flows from the Manson-girls' childhood to their communal life manipulated by Manson. During the questioning after the dreadful murders, the actors give the actual answers of the murderers, which makes everything painfully real. Much attention is given to the traumatizing childhood of the girls, in which a terrifying father figure dominates their lives. The deferral of the actual Manson-murders is the performance’s strength. Manson/mensen is not only a piece of theater on a historical traumatic experience; it is also a modern universal performance on child abuse, divorce, absent fathers, and incest.
With Manson/mensen, the seniors of the Conservatory of Gent have produced a breathtaking piece that grips from start to finish. Perfected in every detail, visually and textually. A welcome change between the many ‘studies of form’ that dominate the Its Festival 2009. Bring out that Its Award!
directing: Tom Van der Velde
acting: Lien Wildemeersch, Saskia Verstiggel, Sofie Van den Bossche, Sanne Haenen
promotor: Sam Bogaerts
coach: Mieja Hollevoet
production: Sarah Poesen
music: Tessa De Block
technique: Marlies Jacques, Brecht Heirman
Manson/Mensen → meer op de pagina masterproeven
meningen helpen ons niet vooruit, goede discussies wel
gezien: Manson/mensen, door Martine Lejeune
Manson/mensen is een productie waarin de acteurs kunnen schitteren, en òf ze schitterden ... alle vier toonden ze met veel overtuiging hun beheersing van het emex-alfabet, ze deden dat niet op een schoolse manier, wat ze neerzetten was een professionele prestatie, ze toonden dat ze afgestudeerd - dat ze af waren, in deze voorstelling stapten ze daadwerkelijk de professionele wereld binnen, ik was echt onder de indruk!
Na afloop had ik graag een boom opgezet over de voorstelling, dit was echter niet het geschikte moment, het enthousiasme was te groot, het had geen zin een gesprek te beginnen. Onderweg naar huis dacht ik na. De voorstelling die ik had gezien liet mij al bij al op mijn honger zitten. Niet vanwege de acteurs, want die waren uitmuntend, niet vanwege de regie, want die was schitterend, niet vanwege de belichting en niet vanwege de muziek, neen, met de productie was absoluut niets mis. Wat ik miste was theater. Manson/mensen liet niets aan de verbeelding over. Ik miste de rijkdom van de verbeelding, het stuk leed aan een uitgesproken vorm van horror vacui, het zat eivol realiteit, te vol. Ik miste de schoonheid, dat wil zeggen de rijkdom van het woord. In Manson/mensen was het woord ondergeschikt aan de psychologie. Te veel ondergeschikt, zelfs het uitstoten van klanken diende louter als verduidelijking van de psychologie. Ik miste handeling, hoezeer de acteurs ook bewogen en sprongen en fysiek met elkaar interageerden, er was geen interactie in de zin van actie en reactie. Kritisch beschouwd was Manson/mensen een constructie van vier monologen, waarin op gedramatiseerde wijze verslag werd uitgebracht van iets wat waar is gebeurd, geen theater! Dr. Martine Lejeune, Hogeschool Gent | filosofe, schrijfster (nom de plume Joan Hus), creaties 'experimentele kunsten'
→ Martine Lejeune to drama.gent@gmail.com:"Aan allen die dit lezen: de voorstelling De Revisor beviel mij uitstekend, overal waar ik kom bazuin ik de blijde boodschap uit van het aanstormend theatertalent dat op verfrissend wijze de grote klassiekers nieuw leven inblaast, bravo! Ik was zo onder de indruk van de voorstelling dat ik 'mijn' Ghostwriter (Philip Roth) liet liggen samen met het recept van de Gogoliaanse goeiegruttensoep. Wil je het boekje en het recept voor mij opzij leggen? Ik kom er dinsdag om. Hartelijk!" (Dr. Martine Lejeune is schrijfster, filosofe en maakster van experimentele kunst.)
Paard: een musical
familievoorstelling
mail Martine De Gos dd 25/5/2009 aan de makers/spelers ...
Hello
Ik wou nog even reageren op jullie dramaproject, ik heb niemand meer gesproken na jullie voorstelling en dat was niet omdat ik ze niet ok zou gevonden hebben, verre van. Ik reageer eerst met de woorden van Marianne Van Kerkhoven, die tijdens het KunstenFestivalDesArts een bijzonder interessante lezing heeft gegeven. Ze behandelde in deze lezing hoe een mens in zijn/haar leven tekensystemen opbouwt:
"... een net van referentiepunten: gedachten, visies, metaforen die hem/haar in zijn/haar individuele bestaan helpen om de wereld, de maatschappij, de geschiedenis te lezen."
Theatervoorstellingen (met hun specifieke vormtaal en de gedurende bepaalde periodes dominante inhouden) zijn natuurlijk dergelijke metaforen. Theatermakers lezen de wereld en 'vertalen' die wereld voor de toeschouwers. Gedurende een hele tijd kloppen de tekens van de makers met die van de toeschouwers: ze "verstaan mekaar".
"(...) de wereld is in constante verandering en op een bepaald moment blijkt dat individuele tekensysteem niet meer te kloppen met wat je rondom je ziet. (...) Als men het tekensysteem van een nieuwe realiteit, van een andere ordening van de wereld tracht te aanvaarden (...) dan is de prijs die daarvoor betaald moet worden: de vernietiging van dat zeer intieme individuele leessysteem dat men decennialang heeft opgebouwd. (...) niet meer bruikbare tekens wissen en vervangen door anderen. (...) er zijn er ook die je tegen beter in, tegen de stroom in, toch wil behouden omdat ze zelfs in hun onhandigheid en onbruikbaarheid toch zo mooi en waardevol zijn. (...) de grootste kantelmomenten lijken mij telkens weer diegene te zijn waarop zich zo grote maatschappelijke omwentelingen voordoen dat het individuele tekensysteem met een schok tot het besef komt van zijn eigen onbruikbaarheid. En zoals bij belangrijke paradigmaverschuivingen in de wetenschap zal 'het nieuwe systeem' eerder ontdekt, vertaald, als een leesbare tekst ervaren en tot een taal omgevormd kunnen worden vooral door de jongere generaties of diegenen die vanwege andere levenservaringen niet al te zeer doordrongen zijn van het oude systeem. M.a.w. door hen die het oude systeem niet geïnterioriseerd hebben."
Na een zéér interessant overzicht van de kenmerken van grote historische kantelmomenten zoals 1968, 1989 (2001) en een analyse van de huidige wereld en maatschappij, overloopt Marianne Van Kerkhoven hoe volgens haar de huidige kunstenaars (theater en beeldende kunst) pogen te overleven in "de nieuwe wereld" door een nieuwe positie in te nemen, "een nieuwe positionering".
"(...) hoe kan de kunstenaar vandaag zijn weg vinden in die veelheid van indrukken, gedachten, sensaties, gevoelens? Hoe die veelheid te lijf te gaan? Hoe beginnen met het ontwarren van dat kluwen? Hoe helderheid krijgen in je eigen perceptie en hoe je vragen delen met een publiek? (...) een kleine oefening (...):
- Vertragen door stilstand van het beeld (...) vertragen zodat reflectie op het geziene opnieuw mogelijk wordt (...) een moment waarin vele betekenislagen aanwezig zijn, opgestapeld liggen. Het beeld als archief, als geheugen. (...)
- Vertragen door ingreep in de tijd (...) het in de tijd uitrekken van één moment (...) een intenser en bewuster beleven van het moment t.o.v. de jachtige stroom van het dagelijkse leven. Stilstand en stilte, maar ook het stotteren, het strompelen en bijna vallen (...)
- De creatie van een ruimte waarbinnen de toeschouwer mobiel is (...) het creëren van een environment (...)"
Tot hier mijn aanhaling van Marianne Van Kerkhovens tekst, die nog interessante zaken behandelt zoals het narratieve, het samengaan van taal en beeld, vakmanschap, engagement. Dat jullie project de hierboven geschetste kenmerken bezit (misschien met uitzondering van het derde en dus daaraan kan ook nog gedacht en gewerkt worden), toont aan hoe interessant en boeiend jullie project is. Jullie wisten dat ik mijn twijfels had over de inhoud. Ik ervaar het incestgegeven heel erg als spektakel en een cliché, het komt me echt de strot uit, en vraag me nu af welke reële, fundamentele (maatschappelijke) duivel door al die theatermakers en mediamensen wordt uitgedreven ... Maar ik ben absoluut gepakt door de vorm die jullie kozen. Al zijn er sommige momenten die nog iets te veel in de anekdotiek blijven steken, al snap ik wel wat de zin is van jullie anekdotiek. Lef ook om deze ondertitel te kiezen: familievoorstelling. Familie niet als doelgroep maar als inhoudelijk item, paard als veellagig teken, musical, ja want er wordt toch simpel gezongen ... lef voor het consequente van de vorm.
In mijn geheugen zit Wietses scène met de pupiter en trom vast: gewoonweg geweldig hoe echt dit was, hoe het publiek "gemanipuleerd werd", hoe prachtig Wietse laveerde tussen zijn personage en zijn persona de speler Wietse. En toen ik vernam van Katrien Vuylsteke Vanfleteren dat Wietse het ook perfect kon herhalen, vermits hij hetzelfde op try-out had gedaan, dan stijgt mijn bewondering. Heel mooi ook vond ik het trage roken en staren van Timeau, hoe ondoorgrondelijk en beladen zonder dat er veel gebeurde, en nog verrassender: de speler Timeau die naar voren loopt, gaat liggen en dus dan als personage-de vader dood is.
Ik heb wat problemen met de stereotypie van Simons personage: enerzijds vind ik het leuk om zien hoe Simon de moeder met (misschien) al te makkelijke kleine gedragingen construeert en speelt, maar anderzijds is het juist dat dat mij hindert: zijn constructie en daarin heb ik amper Simon gezien; die verglijding die bij Timeau en Wietse vooral zo pregnant was, was er niet (is weggegleden door de voorstellingen?) of kwam niet zo helder naar mij als toeschouwer.
En nog een woordje over Hans: in het hele gegeven van de voorstelling vond ik zijn figuur heel geslaagd. Het is alleen jammer dat ik alweer Hans' gezicht niet hebt gezien ...
→ link naar de lezing van Marianne Van Kerkhoven als pdf bestand
mail van Katrien Vuylsteke Vanfleteren dd 25/5/2009 als aanvulling bij de vorige
Dag Allen,
Een aanvulling van mijnentwege. Jullie weten intussen allemaal dat ik absoluut onder de indruk was van de voorstelling, dit zelfs tot twee maal toe. Maar toch wil ik hier nog iets aanraken. Iets waar ik voorlopig geen antwoord op heb, ook omdat ik geen maker ben. Maar het boeit mij, omdat ik het ook bij o.a. Castellucci zie 'gebeuren'.
Ik moet zeggen dat ik Martine volg wat betreft de voorstelling van woensdag in het Nieuwpoorttheater. Ik was blij dat ik na de try-out ook nog eens de laatste voorstelling gezien had. Precies omdat hier een bepaalde 'theatermakers'problematiek bloot komt te liggen. Hoe houd je deze voorstelling die het heeft van zijn fijne nuances en niet van een sterk geschreven tekst, 'scherp'. Martine vraagt zich terecht af of er sprake is van een langzaam verglijden door het spelen van de voorstelling. Wanneer ik de try-out vergelijk met de laatste voorstelling dan merk ik dat er langzaam een 'verhaaltje' binnensluipt. Het is niet altijd gemakkelijk om de vinger te leggen op wat er precies gebeurt. Bij Simon was het duidelijk aanwijsbaar, zoals Martine aangeeft overheerste het personage in de laatste voorstelling terwijl dit in de try-out niet het geval was. Maar ook het geheel kwam 'vlotter' over, en precies dit 'vlotter' verloop maakt het geheel verteerbaarder. Het wrange gevoel die het mij als toeschouwer nalaat was minder, precies omdat de verhaallijn begon te overheersen. En dit laatste ontkracht de vorm waar jullie voor gekozen hebben.
Ook bij Inferno van Castellucci zag ik eenzelfde verglijden. Het onderscheid tussen een thematiek 'vormelijk' in al zijn versplintering neerzetten en een verhaal uitbeelden is cruciaal voor een voorstelling en voor de perceptie van de toeschouwer. Het eerste confronteert de toeschouwer zeer sterk, het tweede brengt een morele boodschap. Als toeschouwer merk je het verschil zeer sterk. Als maker zal het veel moeilijker zijn om die evenwichtsoefening te beheersen. Ik zou zeggen dat deze problematiek absoluut behoort tot de gespreksstof van een makersopleiding.
Simon, Timeau, Wietse en Hans, nogmaals: Paard: een musical is een zeer straffe voorstelling. Ik zou zeggen: hou ze scherp, zeker nu jullie die nog veel mogen spelen ... groetjes katrinevv
theaterhackers
theaterhackers: antwoord van Knack-recensent Guido Lauwaert op mijn vraag "hebben ze het goed gedaan?":
Ja, Sam [goedemorgen] ze hebben het goed gedaan. Ik had iets geheel anders verwacht, maar dat ligt aan mij. Ter zake: de keldertocht op zich was al boeiend. Vooral het ene, kleine meisje, Jezus, is dat een vuurballetje. De jongens waren wat al te houterig. Van zulke jonge lichamen had ik meer soepelheid verwacht, meer elegance ... of meer bruusk motorisch vertoon. Gaan we vervolgens naar boven. Der openingsscène met de kinderen is indrukwekkend. Vooral het rijtje in die lege ruimte waar ze niet verloren in stonden. Door de evolutie. Van vriendschap tot vijandschap. Van elkaar knuffelen tot slaan. En toen verrees het luchtkasteel. Jammer dat er zo weinig mee gedaan werd. Dan de hoofdmoot. Heerlijk hoe het basisverhaal overboord gegooid werd en er alleen een impressie overbleef. Ze liet toe het probleem van de andere kant van de wereld naar je eigen achterbuurt te trekken en het toch als een eeuwige molensteen aan de nek van eender welke cultuur te zien hangen. Jammer dat ze alleen billen toonden. Ik had er graag wat borsten bij gehad. De voorstelling duurde zo lang ze moest duren. Al zou ik ze in het foyer hebben laten verder doen, om het zaalverlatend publiek bij het afdalen van de trappen te verrassen. Waarmee ik bedoel dat ik gerust nog wat méér wilde.